Номадизм - жайылымдарды, суды және өмір сүруге қажетті басқа да табиғи ресурстарды іздеуде бір жерден екінші жерге үнемі көшумен сипатталатын ерекше өмір салты.
Көшпенділер (номадтар) - дәстүрлі түрде мал шаруашылығымен, аңшылықпен, балық аулаумен және жинаумен айналысатын осындай өмір салтын ұстанатын ұлттар мен этникалық топтар.
Көшпелі қоғамдардың келесі ерекшеліктерін ажыратуға болады:
- Ұтқырлық және маусымдық көші-қон: көшпенділер табиғи ресурстарды барынша ұтымды пайдалану және олардың сарқылуын болдырмау үшін мекендеу орындарын үнемі өзгертіп отырады. Бұл оларға дала, шөлдер және таулы аймақтар сияқты қатал климаттық жағдайларға және өзгермелі мекендеу орындарына бейімделуге мүмкіндік береді.
- Малдың тығыздығы төмен, техниканы, тыңайтқыштарды және жемді аз пайдаланатын үлкен табиғи жайылымдарды пайдаланумен сипатталатын экстенсивті мал шаруашылығы.
- Әлеуметтік құрылым және мәдениет: көшпелі қоғамдарда туыстық қатынастар мен өзара көмекке негізделген ерекше материалдық мәдениет, дүниетаным және әлеуметтік институттар бар.
Көшпенділер адамзат тарихында маңызды рөл атқарды, жаңа аумақтарды зерттеп, оларды экономикалық айналымға енгізді. Көптеген көшпелі халықтар мәдениеттер мен мемлекеттердің дамуына айтарлықтай әсер етті.
Дереккөздер:
«Кругосвет» ғылыми- танымал энциклопедиясы
«Үлкен Ресей энциклопедия» ғылыми-білім беру порталы