ЕЖБ (Еңбекшілерді жабдықтау бөлімі) — бұл Кеңестік Социалистік Республикалар Одағындағы (КСРО) мемлекеттік бөлшек сауда ұйымы (кәсіпорны).
ЕЖБ-лар шалғай аймақтардағы, өндірістік цехтар мен шашыраңқы орналасқан учаскелер немесе жұмысшылардың еңбек ету жағдайлары ерекше кәсіпорындардың жұмысшылары мен қызметшілеріне сауда-тұрмыстық қызмет көрсетуді жүзеге асырды. Олар КСРО Сауда министрлігінің дамыған сауда желісі жоқ жерлерінде жұмыс істеді.
ЕЖБ тікелей өндірістік кәсіпорынның құрамында бөлім ретінде ұйымдастырылды және оны кәсіпорын басшысының еңбекшілерді жабдықтау жөніндегі орынбасары басқарды.
ЕЖБ-лар алғаш рет 1932 жылғы 4 желтоқсандағы Бүкілодақтық Коммунистік партия (большевиктер) Орталық Комитеті (БК(б)П) мен КСРО Халық Комиссарлары Кеңесі (ХКК) қабылдаған «Жұмысшыларды жабдықтау ісінде зауыт басқармаларының құқықтарын кеңейту және карточкалық жүйені жақсарту туралы» қаулысына сәйкес ұйымдастырылды.
Олар алғашқыда Ауыр өнеркәсіп, Жеңіл өнеркәсіп және Орман өнеркәсібі Халық Комиссариаттары (наркоматтар, 1946 жылы министрліктерге айналдырылған) жүйесіндегі 262 ірі өнеркәсіп кәсіпорнында ашылды. 1935 жылдың басына қарай елде 20,7 миллион жұмысшыны, қызметкерді және олардың отбасы мүшелерін қамтамасыз еткен 3000-нан астам ЕЖБ жұмыс істеді.
1945 жылы Ұлы Отан соғысының соңына қарай, орталықтандырылған жабдықтаумен қамтылған барлық адамдардың жартысына жуығына қызмет көрсеткен 7600 ЕЖБ болды.
1971 жылы ЕЖБ-лардың КСРО мемлекеттік саудасының тауар айналымындағы үлесі 21% құрады.
Дереккөздер:
«Менің өмірім. Тәуелсіздікке» кітабы бойынша іздеу