Құрманғазы Сағырбайұлы (1823–1896)
Құрманғазы Сағырбайулы
Дереккөз: E-history.kz
Құрманғазы Сағырбайұлы 1823 жылы Бөкей Ордасында, Жиделі шатқалында (қазіргі – Батыс Қазақстан облысының Жаңақала ауданы) кедей Сағырбай отбасында дүниеге келген. Бала кезінен домбырада ойнағанды ұнататын.
18 жасында туған ауылынан кетіп, кезбе өмірін бастайды, әйгілі домбырашылардан сабақ алып, өз шеберлігін дамытқан.
Исатай Тайманов пен Махамбет Өтемісов бастаған Бөкей ордасы қазақтарының (1836-1838) Жәңгір ханға қарсы халық көтерілісінің куәгері болған. Оның алғашқы күйлерінің бірі «Кішкентай» («Кіші») халық көтерілісіне арналған.
Байларды ашық сынағаны үшін қуғын-сүргінге ұшырап, бірнеше рет түрмеге қамалған.
1896 жылы қайтыс болып, Алтынжар ауылында (қазіргі – Ресей, Астрахан облысының Володарский ауданы) жерленді.
Қазақ музыкасы мәдениетінің дамуына зор әсерін тигізді. Осы күнге дейін Құрманғазы Сағырбайұлының 60 күйі сақталған. Оның шығармашылығының шыңы – қазақ даласының шексіз кеңдігін бейнелейтін «Сарыарқа» күйі.
1993 жылы Қазақстанның ұлттық валютасының бірінші шығарылымында Құрманғазы бейнеленген 5 теңгелік банкнот басып шығарылды.
1993 жылғы 5 теңгелік купюра
Дереккөз: Соберу.ру
1998 жылы музыкантқа арналған Қазақстанның пошта маркасы арналды.
Дереккөздер: