Колхоз («ұжымдық шаруашылық» деген сөздің қысқартылған нұсқасы) – Кеңестік Ресей мен КСРО-дағы ұжымдық ауыл шаруашылығын бірге жүргізу деген кәсіпорынның түрі.
Колхоздардың жері мемлекетке тиесілі болды және оларға тегін және мерзімсіз пайдалануға берілді.
Колхоздар негізінен 1929-1937 жылдары жеке шаруа қожалықтарын ұжымдастыру (біріктіру) процесінде ауылшаруашылық өнімдерінің өндірісі мен таралуына мемлекеттік бақылауды белгілеу, ауылшаруашылық өнімдерінің ірі қоғамдық тауарлық өндірісімен табиғи және ұсақ тауарлы қабаттарды ауыстыру мақсатында құрылды. Совхоздармен қатар (кеңестік шаруашылықтар, ірі мемлекеттік ауылшаруашылық кәсіпорындары) социалистік экономикадағы аграрлық өндірістің негізгі нысаны болып қала берді.
КСРО-да ұжымдастыру зорлық-зомбылық әдістерімен жүзеге асырылды және үлкен адам шығынына әкелді. Қарсыластар «халықтың жауы» деп жарияланып, қуғын-сүргінге ұшырады. Қуғын-сүргін құрбандарының жалпы саны нақты белгісіз, шамамен есептеулер бойынша ол миллиондаған адамдармен есептеледі.
Дереккөздер:
«Менің өмірім. Тәуелсіздікке» кітабы бойынша іздеу