Орталық комсомол мектебі (ОКМ) — Бүкілодақтық Лениндік коммунистік жастар одағы (БЛКЖО) Орталық Комитетінің жанынан жастармен жұмыс істеу және комсомол органдарына кадрлар даярлау мақсатында құрылған алғашқы бүкілодақтық оқу орны.
ОКМ 1944 жылдың соңында Бүкілодақтық коммунистік (большевиктер) партиясы (БК(б)П) Орталық Комитетінің 11 қазандағы және БЛКЖО Орталық Комитетінің 14 қазандағы қаулылары негізінде ашылды. Мектеп Мәскеу түбіндегі Вешняки ауылында, бұрынғы Орталық әйелдер мергендер даярлау мектебінің аумағында орналасты.
Мектепті құрудағы басты мақсат соғыстан кейінгі жағдайда жастармен жұмыс істейтін білікті ұйымдастырушыларды, комсомолдың аудандық және қалалық комитеттерінің хатшыларын, зауыттар мен шахталардың комсоргтарын, БЛКЖО облыстық комитеттерінің қызметкерлерін, сондай-ақ жастар басылымдарының (газет-журналдар) мамандарын тез арада даярлау болатын. Тыңдаушылар ретінде, әдетте, практикалық жұмыс тәжірибесі мен орта білімі бар комсомол қызметкерлері, соның ішінде майдангерлер мен бұрынғы партизандар қабылданды. Оқу мерзімі бастапқыда 1,5 жылды құрап (кейін 2 жылға дейін ұзартылды), жеделдетілген режимдегі педагогикалық институт деңгейіне сәйкес білім берді.
Орталық комсомол мектебі кеңестік жастар саясатының басқарушы және идеологиялық кадрлар ұстаханасына айналуымен танымал. 1944 жылдан 1960-жылдардың соңына дейін мектепті 15 мыңнан астам адам бітіріп шықты, олардың көбі ірі мемлекеттік және қоғам қайраткерлері, дипломаттар, журналистер, комсомол және партия органдарының жетекшілері болды. Маңызды кезең ретінде халықаралық деңгейдің кеңеюін атап өтуге болады: 1940-жылдардың соңынан бастап ОКМ-де Шығыс Еуропа елдерінен келген тыңдаушылар оқи бастады, бұл социалистік мемлекеттердің жастар ұйымдарымен байланысты нығайтты.
1969 жылы ОКМ негізінде комсомол мен жастар саласы үшін кадрлар даярлау дәстүрін жалғастырған Жоғары комсомол мектебі (ЖКМ) құрылды. 1990 жылы ЖКМ Жастар институты болып қайта құрылып, кейінірек қазіргі Мәскеу гуманитарлық университетіне айналды.
Дереккөздер:
Мәскеу гуманитарлық университеті
Мәскеу гуманитарлық университеті
«Менің өмірім. Тәуелсіздікке» кітабы бойынша іздеу